Kiralama sözleşmesini imzalamak üzeresiniz ve görevli “fiyata sigorta dahil” diyor. Sonra kağıtta CDW, muafiyet, üçüncü şahıs gibi kelimeler görüyorsunuz; internette okuduğunuz yorumlarda da LCF, SCDW, TP gibi kısaltmalar geçiyor. Bu terimlerin her biri ayrı bir soruya cevap verir: Araç hasar görürse kim öder, ne kadarını öder, hangi parçalar hesabın dışında kalır?
Aşağıda bu kavramları tek tek açıyoruz. Amaç bir sigorta uzmanı olmanız değil; masada karşınıza çıkan ifadeyi okuduğunuzda doğru soruyu sorabilmeniz.
Önce temel ayrım: sizin aracınız ve başkalarının zararı
Kiralık araç sigortasında iki ayrı alan vardır. Birincisi, kullandığınız aracın kendisine gelen hasar. İkincisi, sizin sebep olduğunuz bir kazada başka bir araca, mala ya da kişiye verilen zarar. Kısaltmaların çoğu bu iki alandan birine aittir; hangisine ait olduğunu bilmek kafa karışıklığının yarısını giderir.
Başkalarına verilen zarar zorunlu trafik sigortası (üçüncü şahıs mali sorumluluk) alanına girer. Aracın kendi hasarı ise kasko benzeri korumaların, kiralama sektöründe çoğunlukla CDW adıyla anılan düzenlemenin konusudur.
Üçüncü şahıs (zorunlu trafik) sigortası neyi karşılar?
Trafiğe çıkan her motorlu araç için zorunlu olan bu sigorta, kazada karşı tarafa verdiğiniz maddi ve bedensel zararı poliçe limitleri içinde ve kusur oranınıza göre karşılar. Karşı aracın onarımı, yaralanan birinin tedavi giderleri bu kapsamdadır.
Gözden kaçan nokta şu: Bu sigorta sizin sürdüğünüz aracın hasarını ödemez. Ayrıca araç içinde taşıdığınız eşyalar da kapsamın dışındadır. Yani “üçüncü şahıs var” demek, kiralık aracın tamponu için içinizin rahat olabileceği anlamına gelmez.
CDW nedir, ne yapmaz?
CDW, İngilizce “Collision Damage Waiver” ifadesinin kısaltmasıdır; Türkçe kaynaklarda çarpışma hasarı muafiyeti ya da hasar sorumluluk sınırlaması olarak geçer. Teknik olarak klasik bir sigorta poliçesinden çok, kiralama şirketinin “aracın gövdesinde oluşan hasarın belli bir tutarın üzerindeki kısmını sizden istemeyeceğim” taahhüdüdür.
Burada iki noktaya dikkat edin:
- CDW hasarı sıfırlamaz; sizin ödeyeceğiniz miktarı bir üst sınırla bağlar. Bu üst sınıra muafiyet denir.
- Temel CDW genellikle kaportayı, yani aracın ana gövdesini korur. Lastik, cam, ayna ve araç altı gibi parçalar çoğu zaman kapsam dışındadır.
Muafiyet (sorumluluk payı) nasıl okunur?
Muafiyet, hasar durumunda cebinizden çıkabilecek en yüksek tutardır. Onarım bedeli bu tutarın altındaysa onarımı siz karşılarsınız; üstündeyse siz muafiyet kadarını ödersiniz, gerisi koruma kapsamında kalır.
Basit bir örnekle düşünün: Otoparkta manevra yaparken aracın arka tamponunu bir direğe sürttünüz. Onarım bedeli muafiyetin altında kalıyorsa ödeme size ait olur. Aynı gün daha ağır bir kazada kapı ve çamurluk değişecek kadar hasar oluştuysa, sizin payınız muafiyet tutarıyla sınırlı kalır.
Muafiyet tutarı firmadan firmaya ve araç sınıfına göre değişir. Burada bir rakam vermiyoruz; sizin için geçerli olan tutar, imzalayacağınız sözleşmede yazandır. Sözleşmeyi imzalamadan önce bu satırı bulup görevliye sesli olarak teyit ettirmek iyi bir alışkanlıktır.
SCDW ve “muafiyetsiz” paketler
Bazı firmalar muafiyeti düşüren ya da tamamen kaldıran ek paketler sunar. Bunlar SCDW (Super CDW), tam koruma ya da muafiyetsiz paket gibi adlarla anılır. Mantık kasko sigortasındaki muafiyetli/muafiyetsiz ayrımıyla aynıdır: Muafiyet düştükçe ödediğiniz ek bedel genellikle artar.
Ancak “muafiyetsiz” kelimesi her şeyin kapsamda olduğu anlamına gelmez. Lastik ve cam gibi parçalar, kural ihlalinden doğan hasarlar ve sözleşmede yazan diğer istisnalar bu paketlerde de dışarıda kalabilir. Paketin adına değil, istisnalar listesine bakın.
LCF: lastik, cam, far
LCF, lastik-cam-far hasarlarını kapsayan ek korumanın sektördeki kısaltmasıdır. Yarılan bir lastik, taş sıçramasıyla çatlayan ön cam ya da kırılan bir far küçük görünür ama onarım maliyeti beklenenden yüksek olabilir. Standart korumalar bu kalemleri çoğu zaman dışarıda bıraktığı için ayrı bir paket olarak satılır.
Bizim kiralama şartlarımızda lastik, cam, far ve araç altı hasarlarının sigorta kapsamında olmadığı açıkça yazar. Dolayısıyla toprak yola girmeden, yüksek kaldırıma yanaşmadan ya da derin bir çukura hızla girmeden önce bu bilgiyi hatırlamak işe yarar.
TP ve hırsızlık koruması
TP (Theft Protection), aracın çalınması ya da çalınmaya teşebbüs sırasında zarar görmesi durumunu düzenler. Bazı firmalarda CDW ile birlikte tek paket halinde, LDW (Loss Damage Waiver) adıyla sunulur. Hırsızlık korumasının en sık görülen şartı, orijinal anahtarın kiracıda bulunması ve olayın derhal bildirilmesidir; sözleşmemizde de hırsızlık halinde firmaya bilgi verilmesi ve orijinal anahtarın teslim edilmesi isteniyor.
Hangi durumlar korumayı tamamen geçersiz kılar?
Paketin adı ne olursa olsun, sürücünün davranışı sigortanın işleyip işlemeyeceğini belirler. Şartlarımızda sigortanın geçersiz sayıldığı durumlar arasında şunlar yer alıyor:
- Alkol ya da uyuşturucu madde etkisi altında araç kullanmak
- Hız ihlali
- Patlak lastikle yola devam etmek
- Taşınan yükün araca verdiği hasar
- Aracı sözleşmede adı olmayan birinin kullanması
- Onaysız olarak iadeyi geciktirmek
Son iki madde sigortayla ilgisiz görünse de değildir. Aracı yorulduğunuzda arkadaşınıza vermek ya da dönüş gününü haber vermeden uzatmak, olası bir hasarda bütün korumayı ortadan kaldırabilir. Hız ve alkol sınırlarının ne olduğunu merak ediyorsanız KKTC trafik kurallarını anlattığımız yazıya göz atabilirsiniz.
“Fiyata sigorta dahil” ifadesi ne anlama geliyor?
Fiyat tablomuzda fiyatların KDV ve sigorta dahil olduğu belirtiliyor. Bu, kiralama bedelinin içinde bir sigorta koruması bulunduğunu gösterir; ancak hangi kalemlerin kapsandığı ve muafiyetin nasıl uygulandığı sözleşme koşullarında tanımlanır. Bu yüzden genel ifadeye değil, sözleşmeye dayanarak karar verin.
Teslim sırasında sorabileceğiniz kısa bir liste:
- Fiyata dahil olan koruma hangisi ve sözleşmede nasıl adlandırılıyor?
- Bu araç için geçerli muafiyet tutarı nedir?
- Lastik, cam, far ve araç altı hasarları için ek bir koruma seçeneği var mı?
- Hırsızlık durumunda hangi şartlar aranıyor?
- Ek sürücü yazılırsa koruma o kişi için de aynı şekilde geçerli mi?
Bu soruların cevabını sözleşme koşullarımız üzerinden de önceden okuyabilirsiniz. Rezervasyon sırasında güncel koşulu ekibimize teyit ettirmek, teslim anında sürpriz yaşamamanın en kolay yolu.
Kendi kredi kartınızın ya da seyahat sigortanızın koruması
Bazı kredi kartları ve seyahat sigortaları kiralık araç hasarına yönelik koruma içerir. Bu korumalar ülke, kart türü ve poliçeye göre büyük farklılık gösterir; KKTC’nin kapsama alanında olup olmadığı da ayrıca kontrol edilmelidir. Böyle bir korumaya güveniyorsanız, yola çıkmadan önce kart ya da poliçe sağlayıcınızdan yazılı bilgi almanız ve kiralama sözleşmesindeki muafiyetle nasıl birlikte çalıştığını sormanız gerekir.
Özetle hangi kelime neyi anlatır?
Üçüncü şahıs sigortası başkalarına verdiğiniz zararı, CDW kiralık aracın gövde hasarını, muafiyet sizin ödeyeceğiniz en yüksek tutarı, LCF lastik-cam-far kalemlerini, TP ise hırsızlığı düzenler. Hepsinin üzerinde de sürücünün kurallara uyması şartı vardır. Kaza ya da arıza anında adım adım ne yapmanız gerektiğini ayrı bir yazıda anlatıyoruz; bu yazı yalnızca kavramlara odaklanıyor.
Koşulları okuyup aklınızda soru kalmadıysa online kiralama formu üzerinden rezervasyon talebinizi iletebilir, emin olamadığınız bir madde varsa ekibimize telefonla sorabilirsiniz.
